Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· YERMüK SAVAşI
· MUSUL MESELESi
· KENDiR-KENEViR (Cannabis sativa)

Burayada Bak
· TSEK (Bkz. Türk Standartları Enstitüsü)
· HOVERCRAFT (Bkz. Hava Yastıklı Araç)
· iSLaM TaRiHi (Bkz. islâmiyet)
· KUBBEALTI
· LEGION D’HONNEUR
· MARKi
· MEHMED PAşA (Muhsinzâde)
· MEKTUP (Bkz. Edebi Türler)
· MiNEçiçEği (Verbene officinalis)
· NiKaH (Bkz. Evlenme)
· NöROşiRURJi
· S
· SEDEFLi DENiZ HELEZONU (Bkz. Nautilus)
· SPAZM (Bkz. Kolik)
· STEiNBECK, John Ernst

Son Okunanlar
· URANüS
· ASAKiR-i MANSURE-i MUHAMMEDiYE
· SANAT
· EEG (Bkz. Elektroensefalografi)
· OAPEC (Bkz. Petrol ihraç Eden Arap ülkeleri Teşkilâtı)
· çöZüNüRLüK
· iSRaiL
· ABDüLGANi NABLüSi
· KöROğLU DESTANI
· OSMaN-I ZiNNuREYN

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

URANÜS

Alm. Uranus (m), Fr. Uranus (f), İng. Uranus. Güneş sistemini meydana getiren gezegenlerden biri. Güneş sisteminin üçüncü büyük gezegenidir. Güneş merkez alınarak yapılan sıralamada Satürn’le Neptün arasında, yedinci gezegen olarak yer alır.

Astronomide 0 veya H sembolleriyle ifâde edilir.

Kütlesi: 14,56 x Dünyâ’nın kütlesi (8,73 x 1021 ton)

Hacmi: 60 x Dünyâ’nın hacmi

Yoğunluğu: 0,28 x Dünyâ’nın yoğunluğu (1,2 gr/cm3)

Ekvator çapı: 52,400 km

Kutup Çapı: 43.900 km

Yüzey Çekimi: 0,9 x Dünyâ çekimi

Kaçma hızı: 22,3 km/sn

Yörünge hızı: 6,8 km/sn

Eksenin eğimi: 8°

Güneş’e ortalama uzaklığı: 28,70 x 106 km

Dünyâ’ya en uzak mesâfesi: 12,2 Astronomi birimi

Dünyâ’ya en yakın mesâfesi: 11 Astronomi birimi

Güneş etrâfında dönüş süresi: 84,01 Dünyâ senesi

Kendi etrafında dönüş süresi: Bu konu ihtilâflıdır. 1930’da 10,8 saat, daha sonra spektroskopla 23 saat ve radyoteleskopla 12,3 saat olarak ölçülmüştür. Günümüzde 1930’da yapılan 10,8 saatlik ölçüm tercih edilmektedir.

Işığı yansıtması: % 90

Uydu sayısı: 5

Ancak çok iyi hava şartlarında görülebilmesi yüzünden Uranüs’ün keşfi 18. asra kadar mümkün olmamıştır. 13 Mart 1781’de disk teleskobunun kâşifi Sir William Herschel ilk önce kuyruklu yıldız zannettiği Uranüs’ün varlığını fark etti. Gözlemlerine devam eden Herschel cismin kuyruğu olmadığını bir ay kadar sonra anladı. Daha sonra cismin hareketinin orbital (belli bir yörünge üzerinde) olduğunun tespit edilmesiyle bu cismin bir gezegen olduğu katiyet kazandı. Herschel’den dört ay kadar sonra A.J. Lexell de bu yeni gezegeni tespit etti ve Güneş’e uzaklığını 19 astronomi birimi olarak hesapladı. Herschel’in, zamânın İngiltere kralı Üçüncü George’un hatırasına “Georgium Sidus” diye adlandırdığı gezegene halk arasında daha çok “The Georgian” denildi. Uranüs ismiyse daha sonra J. E. Boder tarafından kullanıldı ve bütün dünyâda benimsendi.

Gezegen hakkında son gelişme Mart 1977’de gerçekleşti. NASA bu târihte yaptığı bir açıklamada gezegenin etrâfında Satürn’ün etrâfında olduğu gibi halkalar mevcut olduğunu bildirdi. Yapılan ilk tespitler halkaların gezegen ekvatorundan 18.000-26.000 km yükseklikte ve 10-97 km genişliğinde yerleşmiş bulunduğunu ortaya çıkardı. ABD ve SSCB’nin Uranüs yakınından geçen insansız uzay araçlarının verdiği bilgilerle de halkaların en büyüğünün çapı 1,5 km’yi geçmeyen kaya parçalarından müteşekkil olduğu anlaşıldı.

Uranüs, büyük bir teleskopla incelendiğinde 10 cm çaplı, mavimsi-yeşil bir dâire olarak görülür. Gezegenin merkezinde (ekvatorunda) enlemesine geniş bir yarık vardır. Bu yarık gezegenin hemen hemen tamamını sarar. Vâdi oldukları zannedilen enlemesine birkaç karanlık yarık daha görülür. Ancak boyuna hiçbir işâret yoktur. Bu sebeple gezegenin kendi etrafında dönüş müddeti uzun süre tespit edilememiş, bu ancak Doppler prensibinden faydalanılarak bulunabilmiştir. Ancak bu konuda tam bir birlik yoktur. Çeşitli gözlemlerden değişik neticeler alınmıştır.

Gezegen üzerinde bulunan karanlık bölgeler Güneş’ten gelen ışığın kırmızı, sarı, turuncu ve kızılötesi kısımlarını emerler. Uranüs’ün mavimsi-yeşil görünmesinin sebebi budur. Uranüs’ün atmosferi çeşitli gazlardan müteşekkildir. Kütle çekiminin yanında gezegenin manyetik özelliği de atmosferin mevcudiyetini sağlamaktadır. Uranüs atmosferinde en çok amonyak (NH3) ve metan (CH4) bulunur. Kuşaklar hâlinde atmosferi kaplayan gazların miktarı Jupiter’dekinden fazla, Satürn’ünkünden ise azdır. ABD’de Arizona ve Pasedena (Kaliforniya)da yapılan çeşitli rasatlar -200°C’lik yüzey hararetinin amonyağın donmasına sebep olduğunu ve böylece atmosferde en çok bulunan gaz olarak metanın geriye kaldığını ortaya çıkardı. Güneş sistemini meydana getiren gezegenlerin ortak özellikleri gözönüne alınarak yapılan tahminlere göre Uranüs’te büyük miktarlarda hafif elementler (hidrojen, helyum gibi) bulunduğu zannedilmektedir. Ancak hidrojen hâriç diğer elementler hakkında tahminden ileriye gidilememiştir. Çeşitli bilginlerin yaptığı araştırmalar ve uyduların verdiği bilgiler, Uranüs’te hidrojen-karbon nispetinin 70/1 olduğunu ispatladı. Helyum/Hidrojen oranı ise 3/1 olarak bulundu. Gezegen yüzeyinden 18 km yükseğe kadar çıkan atmosferdeki gazların yüzeye iki atm. (Dünyâ’dakinin iki katı)lik bir basınç yaptığı da yine son araştırmalar neticesinde keşfedildi.

1894’ten 1932’ye kadar Uranüs üzerinde rasatlar yapan W. Becker gezegeninin parlaklığının 8,4 senelik peryotlar hâlinde azalıp-çoğaldığını tespit etti. 1936-1947 arasında aynı konu üzerinde çalışan J. Ashbrook da böyle sekiz senelik bir parlaklık değişikliğinden bahsetti. Gezegenin yörüngesinin dünyâya yakınlaşıp uzaklaşmasıyla ilgili bu konu üzerinde fotoelektrikî rasatlar yapan Giclas ise parlaklık değişikliğinin olmadığını iddia etti. Böylece Uranüs yörüngesinin kesin şekli ve Uranüs-Dünyâ arası mesâfenin azalıp azalmadığı konusu karanlıkta kaldı.

Uranüs’ün günümüze kadar tespit edilmiş önemli diğer bir özelliği de eksenin eğikliğidir. Eksen meylinin 8° olması, yâni yörünge düzlemiyle eksenin 82°lik bir açı yapması gezegenin bir varil gibi görünmesine sebep olur. Aynı zamanda iki mevsim meydana gelir ve bir mevsim 20 sene sürer. Bu durum dönüş özelliğine de bağlı olarak gezegenin her bir bölümünün 20 sene karanlıkta kalmasına sebep olur. Aydınlık mevsimi de yine 20 sene sürer. Gezegenin aydınlık tarafında -200°C’nin altında olan harâretin, karanlık kısımda bunun çok altına düştüğü tahmin edilmektedir.

Uranüs’ün uyduları: Ocak 1787’de Uranüs’ün kâşifi Herschel aynı zamanda bu gezegenin uyduları olduğunu ortaya çıkaran ilk kişi oldu. Herschel’in Titania ve Oberon adını verdiği bu iki uydudan sonra Maltalı William Lassel ile yardımcısı A. Marth, Ariel ve Umbriel isimli diğer iki uyduyu keşfettiler. William Lassel bu iki uyduyu araştırırken zamânında var olanlardan teknik olarak daha üstün bir teleskop kullanmıştı. Bu yüzden ilk başta ona kimse inanmadı. 20 sene sonra Washington’da 60 cm’lik bir teleskopla yapılan rasatlar neticesinde Ariel ve Umbriel’in mevcudiyeti katileşti. Uranüs’ün uydularının bâzı özellikleri şunlardır:

Uranüs’eKütle

UyduKeşfi ve kâşifiUzaklığıÇapı(Ay: 1)

Ariel1851-W. Lassel192.000 km800 km0,0177

Umbriel1851-W. Lassel267.000 km600 km0,0070

Titania1787-W.Herschel438.000 km1100 km0,592

Oberon1787-W.Herschel586.000 km1000 km0,0348

Miranda1948-G.P.Kuiper130.000 km300 km0,0012



Dâirevî yörüngeler üzerinde hareket eden uyduların en mühim ortak özelliği yörünge düzlemlerinin meyillerinin fazlalığıdır. Uydular, gezegenin yörünge düzlemiyle 98°, ekliptik düzlemiyle de 97,8°lik bir açı yaparlar. Bu sebepten dolayı Uranüs ve uydularının hareketi birbirine tamâmen zıttır. Uyduların çizdikleri yörünge gezegeni kuzeyden güneye doğru kat eder.


Son takip: 14.12.2018 - 03:22
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· KARACiğER · HAMAMBöCEği (Blatta) · KELLE şEKER · YETiM · ZELZELE · AMiL NiTRiT · REZORSiNOL · KASiDE-i EMaLi · MiNBER · ANKARA · CEZaYiRLi HASAN PAşA (Gâzî, Palabıyık) · PARAşüT · ZEBRA (Equus zebra) · AğLEBiLER · TERMONüKLEER REAKTöR (Bkz. Nükleer Enerji) · ETER · YANKI (Bkz. Ses) · FERiYE SARAYI · MANSuR BiN AMMaR · OKTAN SAYISI · SUCUK · MaLi TEKELLER · MüLKiYE · HAMDULLAH HAMDi · RADYUM · J · OCAK · HiPERBARiK OKSiJEN TEDaViSi (Bkz. Oksijen Tedâvisi) · iNDiRGENME VE YüKSELTGENME · SERVET-i FüNuN · PAYTON · BERGSON, Henri · PASTEUR, Louis · iNSAN HAKLARI EVRENSEL BEYANNaMESi (Bkz. insan Hakları) · YEMEK BORUSU · HASAN TAHSiN · Y · KAPLICA · BERiDşAHLAR · NASYONALiZM (Bkz. Milliyetçilik) · BOBSLEiGH · ERCişLi EMRAH · HiCRi TaRiHLERi MiLaDi TaRiHLERE çEViRME (Bkz.Arabî Aylar) · ATASöZLERi · MOZAiK · TAYLOR, Frederick Wilslow · PiRAYA (Pygocentrus piraya) · GALATA KULESi · CARREL, Alexis · TAKVa · Minare
· KABURGA · KIRLANGIçOTU (Chelidonium majus) · NEZiR (Bkz. Adak) · MAHMuD-I GAZNEVi (Bkz. Gazneli Mahmud) · şEHNaME (Bkz. Firdevsî) · KöK BöRi (El-Mâlik el-Muazzam Muzaffer ed-Dîn Ebu Nasr) · KONSOLOSLUK · SERBEST CUMHuRiYET FIRKASI · SAYIşTAY · NiFAS (Bkz. Hayız ve Nifas) · iKONA · UZAY UçUşLARI · RH FAKTöRü · SEZAR (Caius, Julius, Caesar) · HARMONiK HAREKET · iTFaiYE · YERELMASI (Helianthus tuberosus) · KUş CENNETi MiLLi PARKI · MAZOHiZM (Mazoşizm) · KUM YILANBALIğI (Ammodytes) · YAHYa KEMaL BEYATLI · YELTSiN, Boris Nikolayeviç · PEARY, Robert Edwin · YüZEY GERiLiMi · LOHUSAOTU (Aristolochia) · AKIşKANLAR · TANSU çiLLER · SEPiCiLiK (Tabaklık, Debagat) · ALABALIK (Salmo trutta var. fario) · NaBi · KALKAN BALIğI (Rhombus maximus) · UYUZOTU (Scabiosa maritima) · SELçUKLULAR · CiZYE · NERGiSGiLLER (Amaryllidaceae) · DIşişLERi BAKANLIğI · UMMAN DENiZi · GORKi, Maksim · KaDI SEMERKANDi · HELYUM
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber