Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· YERMüK SAVAşI
· KENDiR-KENEViR (Cannabis sativa)
· MUSUL MESELESi

Burayada Bak
· iSLaM EKONOMiSi (Bkz. iktdisâdî Sistemler)
· GöKKüRESi
· NüKLEER SiLAHLAR
· ORNATIM
· POLARiMETRE (Bkz. Optik)
· SOğUTMA
· TüCCAR (Bkz. Tâcir)
· üRETAN
· YAPRAKBiTi (Aphis)
· YüKSEK ATLAMA (Bkz. Atletizm)
· COULOMB
· DELTA
· DENEY
· DENiZHIYARLARI (Holothuroidea)
· EDHEM PAşA (ibrâhim)

Son Okunanlar
· UBEYDULLAH ZaKaNi
· KAMU HUKuKU (Bkz. Amme Hukuku)
· LiDYALILAR
· EVRiM (Bkz. Darwinizm)
· HALLaC-I MANSuR
· SVAZiLAND
· BEYşEHiR GöLü
· HEMOROiD (Bkz. Bâsur)
· ASALAKLAR (Parazitler)
· BiZON (Bison bison)

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

UBEYDULLAH ZÂKÂNÎ

hiciv ve fıkralarıyla tanınmış İran şâir ve edibi. İsmi, Nizâmüddîn Ubeydullah’tır. İran’ın Kazvin şehrine bağlı Zâkân nahiyesinde doğduğundan Ubeydi Zâkânî diye meşhur oldu. Doğum târihi bilinmemektedir. 1371 (H.773) senesinde vefât etti.

Ubeydullah Zâkânî aslen, Kazvin’e göçmen olarak gelip yerleşen Benî Hafâce adındaki bir Arap kabîlesine mensuptur. Şîrâz’da ilim ve fen tahsil etti. Zamânın büyük âlimleri arasına girdi. Kazvin’e dönüp kâdılık ve medreselerde talebe yetiştirmekle meşgul oldu. Daha sonra Şîraz’a gelip meânî ve beyân ilimlerine dâir eserler yazdı. Yazdığı eserlerini Benî İncü hükümdârı Şeyh Ebû İshâk’a takdim için saraya gitti. Fakat saray adamları hükümdârın yanında bir hicviyecinin, yergici zâtın bulunduğunu söyleyerek huzûra kabul etmediler. Ubeydullah Zâkânî hayretler içinde kaldı. Kendi kendine; “Hezel erbâbı, alaycı kimseler dâimâ pâdişâha yakın oldukları halde, âlimler ve fazîletli kimseler bundan niye mahrum kalıyor? İnsan niçin ilim tahsili için çalışıyor? Niçin sabahlara kadar medrese çerağının düşmanıyla latîf dimâğını yoruyor?” diye söylenip Ebû İshâk’ın meclisine girmeden dönüp gitti ve şu rubâîyi okudu:

“Hükümdârın yanında hakîr ve zelîl olmak istemezsen, benim gibi ilim ve hüner sâhibi olma. Zamâne adamlarının yanında makbûl olmak istersen...”

İyi, bir tahsil görüp, çok uzun bir ömür sürdüğü bildirilen Zâkânî; devrindeki huzûrsuzluk, haksızlık ve ikiyüzlülükleri bir takım şiirler ve hicviyelerle dile getirdi. Hiciv, alay, şaka tarzında eserler yazmaya başladı. Kendisine “bu kadar ilim hüner ve fazîletin olduğu hâlde hicviye, fıkra, latîfe gibi aşağı şeylerle uğraşman doğru değildir.” dediklerinde, onlara, karşılık olarak şu şiiri okudu:

“İlim talebinde bulunursan günlük nafakanı kazanmakta zorluk çekersin. Git maskaralık yap, hiciv, alay, şaka tarzında şeyler söyle. Ancak küçükten büyükten o zaman hakkını alabilesin.”

Ubeydullah Zâkânî, Tîmûr Han devrinde yetişmiş edîplerden Selman-ı Savecî, Hâcûy-i Kirmânî, İmâd-i Kirmânî ve Assâr-i Tebrizî gibi olup, Hâfız-ı Şîrâzi ile aynı zamanda yaşadı. Meşhur Tezkire yazarı Semerkantlı Devletşâh (ALaüddevle Bahdişah Gâzi-i Semerkandî) 10 Arap, 143 İran ve birçok da Türk şâirinin hayâtını ve eserlerini içine alan Tezkiret-üş-Şuarâ’sında; “Hiç kimse hiciv ve hezelde (alayda, şakada) Ubeyd’in derecesine yetişemez. O nâdir latîfeler yazan ilk hiciv şâiridir.” demektedir.

Ubeydullah Zâkânî, Bağdat’a gidip orada görüştüğü edîp Selmân-ı Savecî’yi hicvetti. Rükneddîn Amîdülmük bin Kâdı Şemseddîn, Celâyirlilerden Sultan Üveys, Muzafferîlerden Celâleddîn Şâh Şuca’ gibi zamânın hükümdârlarını medhetti.

Ubeydullah Zâkânî manzûm (şiir) ve mensûr (nesir) tarzında eserler yazdı.

Manzum eserleri: 1) Dîvân, 2) Uşşâknâme: Muzafferîlerden Şah Ebû İshâk için yazılmıştır. 3) Kasîd-i Müşu Gürbe: Fâre ve kedi mesnevisidir. 174 beyittir. Eserde kedi-fâre mücâdelesi içerisinde zamânın sosyal, politik bozuklukları, riyâkârlıkları, idârecilerin kötülükleri anlatıldı. 4) Falnâme-i Vuhûşı Tuyur. 5) Hazliya vü Tazmînat: Mizah şeklinde yazılan şiirlerdir.

Mensûr (nesir) şeklindeki eserleri: 1) Ahlâk-ul-Eşrâf: O devir halkının ahlâkı hakkında acı hicviyelerdir. 2) Sad-pend: Hikmetli yüz nasîhatten meydana gelen bir eserdir. 3) Rîş-nâme. 4) Falnâme-i Burûc: Fal ve falcıları alaya alan bir eserdir. 5) Risâle-i Ta’rîfât, 6) Risâle-i Dilgüşâ. 7) Navâdir-ül Emsâl: Darb-ı meseller vardır. 8) Mektûbât-ı Kalenderân. 9) Risâleler.


Son takip: 19.01.2020 - 12:54
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· AçLIK · YASEMiN çiçEği (Jasminum Oficinale) · BEHAEDDiN-i BUHARi (Bkz. şah-ı Nakşibend) · ARiF-i RiVEGERi · MOğOLLAR · YALTA KONFERANSI · MERKANTiLiZM · TOPALAK (Bkz. Domuzturbu) · şaHiT · ARAPLAR · BEKiR PAşA (Koca) · BAğ-KUR · MURaD-I MüNZaVi · ViTiLiGO · AKREDiTiF · DEVE (Camelus) · BAHADIR şAH-II · MUHaCiR · HALK EDEBiYATI · SaDIK ViCDaNi KAYIKçIOğLU · BALKAN YARIMADASI · ADALET MAHKEMELERi (Bkz. Mahkemeler) · KINIK · EYER · BALKAN SAVAşLARI · KEKLiK (Perdix perdix) · ABiDE · FaiZi (Kafzâde) · BiLLURLAşMA · EKG (Bkz. Elektrokardiyografi) · HAVUZ · iç ANADOLU BöLGESi · BALiSTiK SARKAç · RAUF DENKTAş · MERCANKöşK (Bkz. Güveyiotu) · BALKARLAR · GEVHERi · ERTUğRUL GaZi · GRAFiT · KEDi TIRMIğI HASTALIğI (Kedi ısırığı ateşi) · iBN-i KESiR · SU MiğFERi (Utricularia vulgaris) · EBDaL (Bkz. Abdal) · ORHAN şAiK GöKYAY · EBu ZEYD BELHi · KIYI BANKACILIğI · HAVACILIK · CUMHURiYET HALK PARTiSi (CHP) · EBüDDERDa · MUSTAFA BEHçET EFENDi · Minare
· PLATiN · KaDIZaDE-i RuMi (Mîrim Kösesi) · PiRi MEHMED PAşA · LORAN · MERSiNBALIğI (Acipenser sturio) · iZOTERM · MUSTAFA DAğISTANLI · VEFa KONEVi · EVRENOS BEY · KiLiSLi RiFAT BiLGE · MORMONLAR · şAKiK-i BELHi · MANOMETRE · SLOVENYA · GADOLiNYUM · VAHDEDDiN HAN (Bkz. Vahideddîn Han) · MAYASIL · CAM · TEBEşiR · iBN-i BACCE · KAZASKER (Kâdıasker) · şAH VELiYYULLAH-I DEHLEVi · KüRiYUM · SEHL BiN ABDULLAH TüSTERi · ON EMiR (Bkz. Musevîlik) · MALKOçOğULLARI · PERiSKOP · şöVALYE · SiNCAP (Sciurus vulgaris) · HAVai HAT · çiZGi FiLM · iZMARiT (Maena vulgaris) · NUSRETiYE CaMii · SU TOPU (Bkz. Su Sporları) · MiKROMETRE · MAşATLIK · MUiNüDDiN SüLEYMaN PERVaNE (Bkz. Pervâneoğulları) · FELLAH · GaZi · BOZKURT
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber