Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· YERMüK SAVAşI
· KENDiR-KENEViR (Cannabis sativa)
· MUSUL MESELESi

Burayada Bak
· ETiLEN
· MADDECiLiK (Bkz. Materyalizm)
· MURaD KARAYALçIN
· NOMA
· OLASILIK HESaBI (Bkz. ihtimâl Hesabı)
· PALAMUT (Bkz. Torik)
· SüLFiT işLEMi (Bkz. Kâğıt)
· şAP HASTALIğI
· BEKiR BERK
· COULOMB
· ELEKTROSTATiK
· HASODA
· HiPERBOL (Bkz. Konikler)
· iMaM-I HANBEL (Bkz. Ahmed bin Hanbel)
· KANSIZLIK (Bkz. Anemi)

Son Okunanlar
· PiRENELER
· DEREZiLER (Dürzîler)
· BOğAZLAR
· NiSAB (Bkz. Zekât)
· SOSYALiZM
· GEViş GETiRENLER
· EBu SüFYaN BiN HARB
· PaDişaH
· iBN-i KAYYIM-I CEVZiYYE
· FERiDüDDiN-i ATTaR

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

PİRENELER

Güney Fransa ve Kuzey İspanya’da, iki devlet arasındaki sınır üzerinde bir dağ dizisi. Kuzeybatıdaki Biskay Körfezi ile Doğudaki Lion Körfezi arasında 413 km’yi bulan bir alanı kaplarlar. Batı, Orta ve Doğu (Akdeniz) olmak üzere üç kısma ayrılır.

Fransa’ya âit olan kuzey bölümünde dağlar genelde dik ve yüksek bir duvar şeklinde uzanır. İspanya kesiminde ise nehirlerle yarılmış, az meyilli, bir şekilde kilometrelerce içerilere sokulur. Batıda, Bask bölgesinde iyice alçalarak satıhla aynı seviyeye gelen dağlar, Doğu’da Roussillion’da dimdik bir şekilde denize ulaşır.

Sıradağların yapı olarak belkemiğini jeologların “mihver bölge” dedikleri primer metamorfik ve granitik taşlarla kaplı olan kısım teşkil eder. Yüksek noktaların çoğu bu mihver bölge üzerindedir. Bunlardan Balaitous (3114 m), Vignemale (3298 m), Neovielle (3320 m), Posets (3371 m), Pico de Aneto (3404 m), Pique d’Estats (3141 m) ve doğudaki Carlitle (2921 m), Puigimal (2898 m) yüksekliğindedir.

Pirenelerin yapısı Miyo Pliosen zamânındaki Hersinyan ve Alp tektonik hareketleri tarafından belirlenmiştir. Oligoser yığışımları dağ dizisinin sınır bölgelerinde, özellikle batı yarısında yükselme ve tabakalaşma ile meydana gelmiştir. Masif kabarmaları ise Quaternar’ın ileri dönemlerinde meydana gelmiş, Lannemezan Plâtosu gibi alüvyal yüksekliklerin teşekkülüne sebep veren muazzam çöküntüler meydana getirmişlerdir. En son olarak Ter Nehri Havzasında Volkanik hareketler gözlenmiştir. Pireneler üzerinde bulunan 40’tan fazla volkanik tepe ve dağların hepsi sönmüş durumdadır.

Dağları kaplayan buzulların Quaterner zamanda çekilmesiyle yüksek yerlerde çok sayıda sirk gölleri teşekkül etmiştir. Günümüzde çok seyrek olarak görülen buzullar ise her yerde gerileme göstermektedir. Pirenelerin her tarafında bol yağış görülür. En çok yağış alan Bask ve Bearn’da yağmur meşe ağacından eğrelti otuna, fundadan katırtırnağına, 3000 metrenin yukarısında da kayın ve köknara kadar zengin bir bitki örtüsünün ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Kurak Akdeniz Pirenelerinde ise deniz meltemleriyle gelen yağışlar, uzun süreli yeşillikler meydana getirir. Dâimâ yeşil olan meşeler daha çok yamaçlarda görülür. Çamın bir türü yüksek kesimlerde yetişir. Pireneler üzerlerinde eskiden beri bulunan sık, karışık ormanların çoğu kesilmiş, tahrip edilmiş veya yakacak ve gemi inşâ malzemesi olarak kullanılmıştır.

Nüfus çoğunlukla verimli vâdilerde ve orta yükseklikteki yaylalarda toplanmıştır. Batıda bilhassa Fransa’ya âit topraklı üzüm tarımı yapılan kısımlarında da nüfus yoğunluğu oldukça fazladır. Üzümden sonra en çok yetiştirilen ürünler buğday ve patatestir. Pireneler’de zirâatın yanında hayvancılık, bilhassa sığır yetiştiriciliği de çok önemlidir. Koyunculuk ise hemen hemen yok gibidir. Yazın yaylalara çıkarılan süt ineklerinden bol verim alınmaktadır.

Pireneler, yeraltı zenginlikleri bakımından oldukça zengindir. Demir daha çok Orta Pireneler’de üretilir. Çıkarılan diğer mâdenler Canigou’da kurşun, çinko, magnezyum, boksit; Katalonya ve Pamplona’da potasyumdur. Bölgede elektro-kimyâ, elektrometalurji gibi ağır sanâyi ve ayakkabı îmâli, tekstil, kâğıt yapımı gibi hafif sanâyi tesisleri oldukça yaygındır.

Bütün bunlara bölgenin turistik yönü de eklenirse Pirenelerin, Fransa veİspanya için ne kadar ehemmiyet taşıdığı daha iyi anlaşılır. Bölgenin en büyük turistik merkezleri kış sporlarının yapıldığı Thermes, Luchon ve Cauterets’tir. Bölgede ulaşım genelde demiryolu ile sağlanır. İki ayrı yol hattı vardır. Dağlar yer yer karayolu ulaşımını engeller. Sınır üzerinde üç büyük geçit (Roncesvalles, Sompont ve Salav) vardır.


Son takip: 09.08.2020 - 07:15
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· EKLEMBACAKLILAR (Arthropoda) · MESNEVi (Bkz. Nazım Türleri) · KOALiSYON · EHL-i BEYT · SENATO · şEHREMiNi · UNESCO · SOLUNGAç (Galsama) · iBN-i CüBEYR · YEşiL CaMi (iznik) · LAK · HiNT AVRUPA DiLLERi (Bkz. Dil) · TEKPARMAKLILAR (Perissodactyle) · HiMMLER, Heinrich · LüKSEMBURG · REFERANDUM · BAKLAGiLLER (Leguminosae) · RUMELi HiSARI · BARBADOS · TERBiYUM · KEMaLEDDiN iBNi YuNUS · çUKUROVA · TiTO, Josip Broz · KARABAş OTU (Lavandula stoechas) · ABDULLAH BiN öMER · KANAVCIOTU (Adonis aestivalis) · PiRAYA (Pygocentrus piraya) · GANYMEDE · AVRUPA iNSAN HAKLARI KOMiSYONU · HASAN ALi YüCEL · KAVALALILAR · ZAMAN AşIMI (Bkz. Mürur-ı Zaman) · KüTAHYA · BAYBURTLU ZiHNi · MUVAKKiT · TRiGLiSERiT · ABDULLAH BiN MES’UD · GORDiON · MOZAMBiK · HAçOVA MEYDAN MUHaREBESi · KATRAN AğACI (Cedrus libani) · CUMHURBAşKANI · çARPMA · MAHMuD YESaRi · şEHZaDE · KaDiRiYYE · SiLiSYUM · BEHçET NECATiGiL · LAHANA (Brassica oleracea) · iHTiYAç · Minare
· FiTiN · KALP PiLLERi · BALIK YAğI · çUHADAR · NiZaMüLMüLK · JiROSKOP · MACARiSTAN · AMERiKA · DiNAMiK · KIRILMA · iHVaNü’S-SAFa · BiLGE TONYUKUK · VANTUZ BALIğI (Bkz. Yapışkan Balığı) · STENOGRAFi · ANARşi · ZAMK (Bkz. Tutkal) · DALAKOTU (Teucrium chamaedrys) · KIVIRCIK · PLAZMA · KRONOMETRE · CiRiT ATMA (Bkz. Atletizm) · NüFUS · RiYa · DOMiNiK · ENSPEKSiYON · öLçEK · FOK BALIKLARI (Phocidae-Monachiae) · METAL ELYAF (Bkz. Metal) · REHABiLiTASYON · TRiNiDAD VE TOBAGO · PLUTONYUM · ELEKTRiK DAğITIM şEBEKESi · AşIK öMER · HaRuN ALEYHiSSELaM · KASiDE-i BüRDE · YERSOMUNU (Bkz. Siklamen) · SEMiRAMiS · BEL FITIğI · çEVRE KiRLENMESi · iSTATiSTiK
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber