Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· YERMüK SAVAşI
· KENDiR-KENEViR (Cannabis sativa)
· MUSUL MESELESi

Burayada Bak
· iSLaM EKONOMiSi (Bkz. iktdisâdî Sistemler)
· GöKKüRESi
· NüKLEER SiLAHLAR
· ORNATIM
· POLARiMETRE (Bkz. Optik)
· SOğUTMA
· TüCCAR (Bkz. Tâcir)
· üRETAN
· YAPRAKBiTi (Aphis)
· COULOMB
· DENEY
· DENiZHIYARLARI (Holothuroidea)
· EDHEM PAşA (ibrâhim)
· EFENDi
· EKONOMi (Bkz. iktisat)

Son Okunanlar
· HATT-I HüMaYuN
· MARSHALL, Alfred
· BOBSLEiGH
· MUSTAFA ABDüLCEMiL KIRIMOğLU
· işLETME VERGiSi
· ACITIRFIL (Menyanthes trifoliata)
· öRüMCEK (Arenea)
· MEDüZ (Bkz. Denizanası)
· KRiKO
· MELiKşAH

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

HATT-I HÜMÂYÛN

Alm. Schriftlicher Erlass(m) des Sultans. Fr. Ordre (m) écrit donné par le sultan. İng. Written command from the Sultan. Osmanlılarda pâdişâhlar tarafından herhangi bir iş için çıkarılan yazılı emir. Hatt-ı Şehriyâri ve Hatt-ı şerîf de denilirdi.

Hat, Arapça yazı demektir. Hatları pâdişâhlar kendi el yazıları ile yazdıkları gibi uzun olup da mâbeyn kâtipleri tarafından yazılanlar da vardı. Her ne sûretle olursa olsun pâdişâh nâmına çıkarılan emirlerde hünkârın imzâsı bulunurdu. Osmanlı târihinde pâdişâhların bu yol ile emir vermeleri usûlü, Sultan Üçüncü Murâd Han zamânında başladı. Sultan Üçüncü Murâd Han devrine kadar (1574-1595) vezir veya kazaskerlerin pâdişâhların huzûruna kabul olundukları arz günlerinde, sadrâzamlar tarafından kendilerine arz edilen meseleler hakkında pâdişâh “olsun” veya “olmasın” diye şifâhen düşündüklerini söylerler; Sadrâzamlar bunu kâğıtlara işâret ederek gerekeni yaparlardı.

Sultan Üçüncü Murâd Han hükümdâr olduktan sonra hatt-ı hümâyunu bizzât kendisi yazdı.

Osmanlı sultanlarının dört çeşit hatt-ı hümâyunları olurdu: 1) Enderûn-ı Hümâyun nakil ve tâyinleri ile Enderun’dan dışarı bir hizmet verilme hakkındaki yazılar. 2) Herhangi bir mesele hakkında vezîriâzamların arzlarına karşı bizzât pâdişâh tarafından yazılan mütâlaa, 3) Herhangi bir mesele hakkında pâdişâhın vezîriâzama doğrudan doğruya emir vermesi veya kendisinden bir mütâlaa istemesi, 4) Ehemmiyetli bir iş için dîvân-ı hümâyundan çıkmış tuğralı fermanın üstüne pâdişâh tarafından yazılan hatt-ı hümâyun. Bu hatt-ı hümâyunlu fermanlar, en geçerli fermanlardı. Kendisine gönderilenler için en büyük iltifât sayılırdı.

Pâdişâhların hatt-ı hümâyunları tâlik, tâlik kırması, nesih ve rik’a ile yazıldığı halde Sultan İkinci Mahmûd’dan sonra yalnız rik’a ile yazılmıştır. Osmanlı pâdişâhları arasında hatt-ı hümâyunları yazı bakımından en güzel olan, Sultan Üçüncü Ahmed’dir. Sultan Üçüncü Mehmed’in tâlik kırması yazısı hem güzel, hem işlektir. Sultan Abdülazîz Han’ın ve son pâdişâhların yazıları umûmiyetle işlek ve okunaklıdır. Sultan Beşinci Murâd ile Sultan Vahideddîn’in yazıları diğerlerinden daha güzeldir. Tanzimâta kadar hatt-ı hümâyunlar, reîsül-küttâba (baş kâtibe) teslim edilirdi. Her aya âit olan hatt-ı hümâyunlar bir torbaya konulur ve üzerleri mühürlenirdi. Sonra bunlar muhâfaza altına alınır saklanırdı. Günümüzde Topkapı Sarayı Arşivi ile Başbakanlık Osmanlı Arşivinde bulunmaktadır.


Son takip: 16.01.2020 - 08:55
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· ARiZONA · MüNECCiM · SOLUNGAç (Galsama) · SIğALA AğACI (Bkz. Amber Ağacı) · OSMAN HULuSi ATEş · FLORESANS · GIYaSEDDiN CEMşiD Kaşi · YüE-çiLER · UJT (Unu Jonction Tronstor) · şEHZaDE · KALP KRiZi · URANüS · KELEBEK (Lepidoptera) · KAROSER · MANTAR ZEHiRLENMESi · BiTLER (Anoplura=Siphunculata) · DöMEKE SAVAşI · LiYaKAT MADALYASI · VATOZ BALIğI (Raja clavata) · GaZi HüSREV BEY · OSMAN HAN-II · AMMAR BiN YASER · BASINç · FaTIMAT-üZ-ZEHRa · KAşIK · ISPARTALILAR · KEFFaRET · LuT ALEYHiSSELaM · AKiKA · HüSEYiN VaiZ-i KaşiFi · BOSNALI ABDULLAH EFENDi · NECaTi CUMaLi · KIL · ABBAS HiLMi - II · HiDROJEN SüLFüR · SERASKER · CARREL, Alexis · DiNAMiT · ATEş TUğLASI (Bkz. Tuğla) · PATLICANGiLLER (Solanaceae) · GAMA, Vasco da · BEZELYE (Pisum sativum) · ESKiMOLAR · BUğDAYGiLLER(Gramineae) · ATLAS DAğLARI · GAZ MASKELERi · KENYA · BiRçiM YAPRAKLI BiTKiLER (Monocotyledonae) · CHESTER PROJESi · SOSiS · Minare
· PLATiN · PiRi MEHMED PAşA · iZOTERM · MUSTAFA DAğISTANLI · KiLiSLi RiFAT BiLGE · MORMONLAR · şAKiK-i BELHi · SLOVENYA · GADOLiNYUM · VAHDEDDiN HAN (Bkz. Vahideddîn Han) · CAM · TEBEşiR · iBN-i BACCE · KAZASKER (Kâdıasker) · şAH VELiYYULLAH-I DEHLEVi · KüRiYUM · SEHL BiN ABDULLAH TüSTERi · ON EMiR (Bkz. Musevîlik) · MALKOçOğULLARI · PERiSKOP · şöVALYE · SiNCAP (Sciurus vulgaris) · HAVai HAT · iZMARiT (Maena vulgaris) · MiKROMETRE · MAşATLIK · MUiNüDDiN SüLEYMaN PERVaNE (Bkz. Pervâneoğulları) · FELLAH · GaZi · BOZKURT · çiçEK HASTALIğI · MUHSiN ERTUğRUL · SER (Bkz. Sera) · GLiKOJEN · DENiZ OTOBüSü · TABANCA · iBN-i EBi USAYBiA · METiLEN KLORüR · GELiNCiK (Mustela nivalis) · OWEN, Robert
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber