Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· KENDiR-KENEViR (Cannabis sativa)
· YERMüK SAVAşI
· MUSUL MESELESi

Burayada Bak
· KATSAYI
· SOLAKLAR
· DIşişLERi BAKANLIğI
· işTAH
· MONTGOMERY, Bernard Law
· PiYaLE PAşA
· TOHUM (Semen)
· AşçIBAşI
· CEVDET SUNAY
· iSLaM EKONOMiSi (Bkz. iktdisâdî Sistemler)
· KIZAMIKçIK
· LEVüLOZ (Bkz. Fruktoz)
· OSMANLI TüRKçESi EDEBiYATI (Bkz. Türk Edebiyatı)
· PATEN; (Bkz. Patinaj)
· PROTOKOL (Bkz. Teşrifâtçılık)

Son Okunanlar
· DERBEND TEşKiLaTI
· SaDEDDiN TEFTaZaNi
· SALNaME (Bkz. Basın)
· KONDüKSiYON (Bkz. Isı)
· PEşREV
· KILIçGAGALI (Recurvirostra avocetta)
· COPERNiCUS (Bkz. Kopernik)
· KOVBOY
· KOMşU
· GöBEK

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

DERBEND TEŞKİLÂTI

Anadolu ve Rumeli’nin dağlık bölgelerindeki geçit ve yolları korumak ve yolcuların güvenliğini sağlamakla görevli teşkilât. Bu teşkilâtta görevli olanlara derbendci denirdi.

Kervanları ve yolları korumak için kurulan İlhanlı tutkavul sisteminden geliştirilen derbend teşkilâtı, Osmanlı Devletinde 14. asrın sonlarında kurulmaya başlandı. Derbend tesisleri, etrafı duvarla çevrili küçük bir kale olup, yanında han, câmi, mektep ve dükkanlar bulunmaktaydı. Böylece derbend yakınında köy veya küçük bir kasaba teşekkül ederdi. Derbendler daha çok yolların kavşak noktalarına ve merkezî öneme sâhip yerlere yapılırdı. Bundan dolayı, derbendci olarak yazılan köy halkı, yaptıkları hizmete göre bâzı vergilerden veya hepsinden muâf tutulurdu. Derbendler bölgenin ve yolun emniyetinin sağlanması yönünden mühim birer tesis olmakla birlikte, ıssız yerlerin iskâna açık hâle getirilmesi için de kullanılmıştır.

Derbendler, yurtluk ve ocaklık şeklinde timar yoluyla tasarruf olanlar ile muâfiyet usûlüyle tevcih edilerek, tehlikeli yerlere yerleştirilip halkın muhâfazasına memur edilenler olmak üzere hukûken iki kısma ayrılır. İkinci gruba giren derbendler, daha çok vakıf ve has toprakları veya devlet arâzisi üzerinde kurulurdu. Kullanılış yönünden ise, derbend mâhiyetindeki kuleler, büyük vakıf şeklindeki derbend tesisleri, han ve kervansarayların derbend olarak kullanılması, köprü yakınlarında bulunan derbendler olmak üzere dört bölüme ayrılırlardı.

Derbendlerde muhâfız olarak Müslüman ve Hıristiyanlar görevlendirilirdi. Hıristiyan olanlara martolos denilirdi. Kânûnî Sultan Süleymân devrinde Macaristan topraklarında birçok Hıristiyan bu işte kullanılmıştır. Derbendlerde yirmi beş ile otuz kişilik bir muhâfız bölüğü bulunurdu. Bunlar, düzenlenen seferlere en az beş kişi olmak üzere nöbetleşe katılırlardı. Sefere gitmeyenler, hizmet yerine gidenlere sefer başına elli akçe öderlerdi. Derbend muhâfızları kendilerine verilen küçük toprak parçalarını işlerler, kısmen veya tamâmen vergi muâfiyetine sâhib olurlardı. Derbend muhâfızları, korudukları yollardan geçenlerden ücret aldıkları gibi, bölgede soyulan yolculara da tazminât öderlerdi. Korudukları köyler, derbend karakollarına adam vermek ve bunların giderlerini karşılamak mecbûriyetindeydiler.”Derbendler, görevleri yönünden önemli olmalarına rağmen, 17. asrın sonlarından îtibâren bozulmaya başladı. Bu durum, emniyetin bozulmasına ve çevre köy hattâ kasaba halkının eşkıyâ baskısından korunmak için yerlerini terk etmelerine sebeb oldu. Devlet, bu bozukluğu 18. asrın başlarından îtibâren yeniden düzene sokmaya başladı ve derbend ahâlisini eski yerlerine yerleştirdi veya yeni ahâli sevk etti. Böylece Anadolu’da yollar üzerindeki harab ve boş hanlar tâmir edilerek müstahkem bir hâle getirildi. Tâmir sırasında içinde oturacakların bütün ihtiyâçlarını karşılayacak derecede îmâr faaliyetlerine de önem verilerek, âdetâ bir kasaba şeklinde yeniden düzenlendi. Derbend, han ve vakıf tesislerinin tâmir ve mâmûr hâle getirilmesi kısmen başarıya ulaştı. Bir müddet sonra ihmâle uğrayan derbendler, 19. asırda yeniden tâmire muhtaç hâle geldi. Belli başlı noktalardaki han ve derbentler tâmir edildi. Osmanlı Devletiyle birlikte, derbent teşkilâtı da ortadan kalktı.


Son takip: 24.06.2019 - 03:05
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· UğURBöCEği (Coccinella septempunctata) · APANDiSiT · iBN-i CEZERi · HUDEYBiYE ANTLAşMASI · BiLGE TONYUKUK · CHAPLiN, Charlie · iRAN · YATçILIK (Bkz. Su Sporları) · BERBERiLER · MAKET · MEHTERaN-I HAYME (çadır Mehterleri) · ZAMK (Bkz. Tutkal) · AğUSTOSBöCEği (Cicada plebeja) · ALTiMETRE · BALTiMOR KUşU (icterus baltimore; galbulus) · KIRIM SAVAşI · MEDiNE-i MüNEVVERE · şALGAM (Bkz. Rapistra) · MüSHiL · SELüLOZ · çiVi YAZISI · HACiM · ELEMENT (Eleman) · KURUMLAR VERGiSi · DALGA HAREKETi · PiROMORFiT · CAM · HAZIM · BOğAZKESEN HiSARI (Bkz. Rumeli Hisarı) · NEPTüN · KOMPTROLöRLüK · USTURLaB (Asturlab-Astrolab) · YALANCI AKASYA (Bkz. Beyaz Salkım) · BiRiMLER · MUHAMMED SaDIK · GLiKOL · CaFER-i TAYYaR · BEHAi EFENDi · AYçiçEği (Helianthus annuus) · VaLiDE SULTAN · şEHiR · BöBREK TAşLARI · MUTLULUK (Bkz. Saâdet) · MALATYA · VAKIF GUREBa HASTaNESi · MEHMED HAN-V (Bkz. Reşâd Han) · KABUKLULAR (Crustacea) · ZiRiLER · REMBRANDT, Harmenszoon van Rün · PARMAK iZi · Minare
· HAZiNE-i EVRaK · KATSAYI · SOLAKLAR · DIşişLERi BAKANLIğI · PiYaLE PAşA · çAP · TEPEDELENLi ALi PAşA · PASTöRiZASYON · BAYEZiD KULESi · ADSORBSiYON (Bkz. Yüzeye Tutunma) · KARDiYOLOJi · EL çATLAMASI · A · AB-I HAYAT · ABA · ABAKA HAN · ABBAS HiLMi - I · ABC SiLAHLARI · ABDAL (EBDAL) · ABDALiYE DEVLETi · ABDUH · ABDULLAH BiN MES’UD · ABDULLAH BiN REVAHA · ABDULLAH BiN SEBE’ · ABDULLAH ZüHDi · ABDULLAH ZüHDi EFENDi · ABDURRAHMAN NESiB EFENDi · ABDURRAHMAN TAGi (TAHi) · ABDURRAHMAN şEREF · ABDi PAşA (Nişancı) · ABDüLAZiZ HAN · ABDüLEHAD · ABDüLFETTAH - I AKRi · ABDüLGANi NABLüSi · ABDüLKAHiR SüHREVERDi (Ebü'n-Necib) · ABDüLKERiM SATUK BUğRA HAN · ABDüLLATiF EL-KUDSi · ABDüLMECiD HAN · ABDüLVADiLER · MüZiK
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber