Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· YERMüK SAVAşI
· KENDiR-KENEViR (Cannabis sativa)
· MUSUL MESELESi

Burayada Bak
· KARACA (Bkz. Geyik)
· LEVüLOZ (Bkz. Fruktoz)
· MAKaLE (Bkz. Edebî Türler)
· NiSAB (Bkz. Zekât)
· PILSUDSKI, Jozef
· PULSAR
· SADAKA-I FITIR (Bkz. Fıtra)
· TALaK (Bkz. Boşanma)
· TAYYAR MEHMED PAşA
· TERMOS
· TURşU
· WHO (Bkz. Dünyâ Sağlık Teşkilâtı)
· YERMEşESi (Bkz. Dalakotu)
· YüKSEK ATLAMA (Bkz. Atletizm)
· ASLiYE MAHKEMELERi (Bkz. Mahkemeler)

Son Okunanlar
· çöL
· REVaNi
· HUDSON NEHRi
· EBu MüSLiM HORASaNi
· ROMANTiZM (Bkz. Edebî Akımlar)
· üTü
· DiCKENS, Charles
· iMaM-I MaTüRiDi
· MERDiVEN
· FIR (Bkz. Hava Sahası)

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

ÇÖL

Alm. Wüste (f), Fr. Déserf (m), İng. Desert. Bitki örtüsünün hiç bulunmadığı veya çok seyrek olduğu geniş arâzi. Çöl terimi, daha çok kurak yerler için kullanılan bir terimdir. Çöller, kumlu ve susuz arâziler hâlindedir. Yeryüzünde, bulunduğu yerlerde geniş alanları kaplamaktadırlar.

Çöller, bulundukları yerlerin özelliklerine göre muhtelif isimler alırlar. Bunlar; kumlu çöller, soğuk çöller, tuzlu çöller, taşlı ve kayalık çöllerdir.

Çöllerde, devamlı olarak kuraklık ve soğuklar olduğundan, bitki örtüsüne çok az raslanmakta (kaktüs, bodur ağaçlar, kayalıklar arasında yetişen bitkiler gibi) ve bu sebeple buralarda çok az sayıda insanlar yaşamaktadır.

Çöl bitkileri, yağmur yağdığı zaman çok hızlı büyür. Hattâ yağmur sularını bünyelerinde depo ederek, kurak dönemlerde bundan istifâde ederler. Böylece hayâtiyetlerini uzun müddet devâm ettirebilirler. Bâzı çöl bitkileri de su bulmak için köklerini toprağın derinliklerine salarlar. Yaprakları çok küçük olup, diken hâlindedir. Suyun depo edildiği gövde kısımları geniş bir yapıya sâhip olduklarından kuraklığa uymuşlardır.

Çöllerde, daha çok iri gövdeli hayvanlar yaşamaktadır. Bunlar vücutlarında su depo ederek uzun zaman susuz kalmaya tahammül ederler. Meselâ deve ve devekuşu gibi. Bunun yanında çöllerde küçük çöl hayvanları da bulunmaktadır. Bunlar geceleri dışarı çıkar, gündüzleri inlerde serin yerlerde barınırlar. Bunlara misâl olarak sürüngenler (kertenkele gibi), kemirgenler, tilki, muhtelif kuşlar vs. gösterilebilir.

Yeryüzünde geniş alanlar kaplayan çöller olarak; Arktik ve Antarktika (soğuk çöller), Arabistan, Orta Asya, Avustralya, Afrika (kurak-kumlu çöller)daki çölleri gösterebiliriz. Dünyânın en kurak çölü bir Güney Amerika ülkesi olan Şili’deki çöldür. Çöllerde km2ye 0.00078 ilâ 0.3 kişi düşmektedir. Yâni 4 ilâ 128 km2ye bir kişi isâbet etmektedir.

Çöllerde yağış çok azdır. Hattâ bâzı çöllerde 7-8 senede ancak bir defâ yağış olmaktadır. Yıllık yağış miktarı, çölün durumuna göre 0.5 mm ile 25 mm arasında değişmektedir. Bâzı çöllerde ise yıllık yağış miktarı 250 milimetreye kadar çıkabilmektedir. Bu tip çöller daha çok bozkır görünümündedir.

Güneş ışınları, hava sıcaklığı ve atmosferdeki nem ile alâkasından dolayı, bir iklim etkisi sayılan buharlaşma, bütün çöllerde çok önemlidir. Dünyâdaki bütün çöllerde toplam yıllık buharlaşma oranı, yıllık yağmurdan fazladır. Bu ise, sürekli bir su kaynağı olmadığı müddetçe su kütlelerinin meydana gelmesine mâni olur.

Çöllerde gece ile gündüz arasında çok fazla sıcaklık farkı bulunmaktadır. Yâni gündüzleri çok sıcak (40°C ile 50°C)geceleri ise çok soğuk (-20 ilâ -25°C) olmaktadır. Çöller, şiddetli yağışlar ile rüzgârların aşındırma ve kumulları bir yerden başka bir yere taşımasıyla meydana gelirler. Çöllerde çok seyrek yağan yağmurlar, sağanak hâlinde yağdıklarından, kumulları düz yerlere taşırlar ve buralarda bulunan tepeciklerin etrâfına yığarak adatepe diye adlandırılan adacıklar meydana getirirler.

Çöllerde yaşayan insanlar eskiden daha çok göçebe hâlindeydiler. Göçebeler, geçimlerini hayvancılıkla temin etmekte, vahalar ile otlaklar arasında yüzlerce kilometre yol katederek hayvanlarını otlatmaktaydılar.

Dünyânın En Büyük Çölleri

Adı Bulunduğu yer Büyüklüğü (km2)

Büyük SahraKuzey Afrika8.600.000

LibyaKuzey Afrika1.683.000

SimpsonAvustralya 1.450.000

GobiÇin Moğolistan1.300.000

KalahariGüney Afrika518.000

NibyeSudan310.000

KarakumTürkmenistan270.000


Son takip: 26.09.2020 - 01:16
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· BHUTAN · KAVALALILAR · NAZiZM (Bkz. Nasyonal Sosyalizm) · ARiZONA · çAY (Thea sinensis) · MALTAPALAMUDU (Bkz. Kılavuzbalığı) · VALF · EMRi · YAHYa ALEYHiSSELaM · SiNAMEKi (Cassia) · MES’uD (Gazneli) · SARIKAMIş HAREKaTI · ABDüLAZiZ BiN MUHAMMED BiN SUUD · KöRFEZ · UçAN KERTENKELE (Drago volans) · KARAGöZ BALIğI (Sargus sargus) · ATKUYRUğU OTU (Equisetum arvense) · iBLiS (Bkz. şeytan) · KIYI BANKACILIğI · GAT DAğLARI · BARUT · çiTLEMBiK AğACI (Celtis australis) · BOşALTIM SiSTEMi · çOBANOğULLARI · MISIR · TaHiRiLER · ZAMAN · A · BARBADOS · KONTEYNER · MiNaRE · MASTAR · KöK · FiBRiNOJEN · KaNUN · AMAZON NEHRi · BEYiN KANAMASI · CELaLEDDiN RuMi (Bkz. Mevlânâ Celâleddîn Rumî) · UMMAN · KAYISI (Prunus armeniaca) · GALATA SARAYI · AKIL-BALiğ · BEKiR PAşA (Koca) · TüZEL KişiLiK (Bkz. şahsiyet) · VASFi · PiRiDiN · TELGRAF · ESKiMOLAR · HACI MUHAMMED SaMi EFENDi · KASIRGA · Minare
· REN GEYiği (Bkz. Geyik). · AKREP VE YILAN SOKMASI · GöNYE · LAPLACE, Pierre-Simon · RüZGaRüSTü ADALARI · ALiTERASYON (Bkz. Kafiye) · NAZiZM (Bkz. Nasyonal Sosyalizm) · AKALAR · KUS BiN SaiDE · çOBANçANTASI (Capsella bursa pastoris) · TUNUSLU HAYREDDiN PAşA · ELEKTRiK DEVRESi · SEYYiD şERiF CüRCaNi · GöKSU KASRI · AşIK VEYSEL şATIROğLU · ALKiT REçiNELERi · EKVADOR · iZN-i SEFiNE · iBRaHiM HAN · AHLATşAHLAR (Bkz. Sökmenliler) · MEZBAHA · MUHAMMED HANEFiYYE · çERNENKO, Konstantin · ARAFAT · HATiB BiNEBi BELTEA · PEYK üLKELER · AYDINOğULLARI BEYLiği · YARIMBAş AğRISI (Bkz. Migren) · çiçEK · AHMED KABAKLI · BiTKiLER ALEMi (Bkz. Botanik) · VAKIF GUREBa HASTaNESi · UçAN AGAMA (Bkz. Uçan Kertenkele) · EYYuB SABRi PAşA · GELiNCiK (Mustela nivalis) · iLTERiş KUTLUğ KAğAN · TOKSOPLASMOSiS · ALMAN çEşMESi (Bkz. istanbul) · BöBREK · MUKADDES EMaNETLER
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber