Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· YERMüK SAVAşI
· KENDiR-KENEViR (Cannabis sativa)
· MUSUL MESELESi

Burayada Bak
· iSLaM EKONOMiSi (Bkz. iktdisâdî Sistemler)
· ORNATIM
· TüCCAR (Bkz. Tâcir)
· üRETAN
· YAPRAKBiTi (Aphis)
· COULOMB
· DENEY
· DENiZHIYARLARI (Holothuroidea)
· EFENDi
· EKONOMi (Bkz. iktisat)
· ELEKTROT (Bkz. Elektroliz)
· ETiLEN
· GöKKüRESi
· iMaM-I EBu YuSUF (Bkz. Ebu Yusuf)
· iMaM-I Eş’ARi (Bkz. Ebü’l-Hasan-ı Eş’arî)

Son Okunanlar
· CENaNi
· KENDiR-KENEViR (Cannabis sativa)
· MANiK DEPRESSiF
· ENJEKSiYON
· CIVATA
· HALK EDEBiYATI
· FiYAT
· YEMiN
· SOğUTMA
· iBN-i DüREYHiM

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

CENÂNÎ

Osmanlı şâir ve âlimlerinden. İsmi, Mustafa bin Muhammed’dir. Cenânî mahlasını kullandığı için, bu isimle meşhur olmuştur. Bursa’da Murâdiye Câmii civârında doğdu. Doğum târihi bilinmemektedir. Arapça, Türkçe, Farsca lisanları üzerinde eser yazacak ve şiir söyleyecek kuvvette bir tahsil gören Cenânî, medrese öğrenimini Muallimzâde’nin yanında tamamladı. Muallimzâde’nin Anadolu Kâdıaskerliği sırasında yanında kâtiplik ve nâiblik yaptı. Daha sonra kâdılık ve müderrislik vazifelerinde bulundu. Bursa’da Mevlânâ Muhyiddîn’in yerine İvaz Paşa Medresesine müderris tâyin edildi. Çok talebe yetiştirdi. Hoş tabîatlı, nüktedân, konuşma ve hikâyeleriyle meclisi şenlendiren bir zâttı. Sultan Üçüncü Murad Hanın iltifâtlarına kavuştu.

Tezkirelerde yazdığı üzere, Sultan Üçüncü Murad Han bir gün, Cenânî’den nâdir hikâyeler, nefis nükte ve latîfeler ihtivâ eden bir kitap yazmasını istedi. Cenânî, hatırında bulunan birçok hikâye ve latîfelere güzel sözler, nükteler ilâve ederek bir eser yazdı. Bedâyı-ül-Âsâr ismini verdiği eserini yazısı güzel bir kâtibe verip temize çektirdikten sonra, kenarlarının yaldızlanması ve ciltlenmesi için bir ciltçiye teslim etti. Derviş Eğlence adlı bir hikâyeci, Cenânî’nin böyle bir eser hazırladığını ve ciltlenmek üzere ciltçiye verildiğini öğrenince, onu ciltçiden alıp ezberledi. Sultân’ın huzûrunda yeri geldikçe hikâyeleri teker teker anlattı. Durumdan haberi olmayan Cenânî bir süre sonra kitabı ciltçiden alıp, saray kapı ağası Gazanfer Ağa aracılığıyle Pâdişâh’a ulaştırdı. Daha sonra Gazenfer Ağa gelip; “Efendim doğrusu bizim Derviş Eğlence’nin anlattığı hikâyeleri bir takım değişik ifâdelerle süsleyerek onlara yeni bir durum kazandırmışsınız. Ama ziyânı yok, bu da bir zahmettir.” demesi üzerine Cenânî oradan mahcûb olarak ayrıldı. Durum daha sonra anlaşıldı.

Ömrünün sonlarına doğru Cenânî’nin gözleri zayıfladı. Bir gün kendisi gibi şâir olan Kefeli Hüseyin Efendiyle birlikteyken, Hüseyin Efendinin gözüne bir çöp kaçtı. Hüseyin Efendi arkadaşına dönüp, çöpü çıkarmasını ricâ etti. Cenânî bir hayli uğraştı ise de çöpü bulup çıkaramadı. Nükteleri ile meşhûr olduğu için ellerini açıp; “Efendim çok çalıştım, lâkin ne çöpü bulabildim ne de gözünüzü!” dedi.

Cenânî, 1595 senesi Muharrem ayı içinde bir Pazartesi günü ikindi namazı vaktinde Bursa’da vefât etti. Hamza Bey kabristânına defnedildi. Âlim bir zât olan Cenânî, aynı zamanda devrinin önde gelen şâir ve nesircilerindendir. Türkçeden başka Arapça ve Farsça şiirler de yazmıştır. Özellikle yazdığı tahmis (beşleme) ve tesdislerle (altılama) tanınmıştır. Şiirlerinden, nüktedân bir şâir olduğu anlaşılmaktadır. Yazdığı eserlerin hiçbiri basılmamıştır. Yazdığı Dîvân’ın bir nüshası, İstanbul Üniversitesi Türkçe Yazmalar kısmı numara 3096’da kayıtlıdır. Daha çok târih, gazel ve kasîdelerden meydana gelen Dîvân’ında, kendisinden önce yetişen şâirlere nazîreler, tahmis ve tesdisler vardır.

1586 senesinde yazdığı Riyâz-ül-Cinân adlı eser, Azerî Çelebi’nin Nakş-ı Hayal adlı kitabına cevap özelliğini taşımaktadır. Birçok yazma nüshaları bulunan bu mesnevînin bir nüshası Millet Kütüphânesi numara 1149’da kayıtlıdır. Ayrıca Cilâ-ül-Kulûb adlı mesnevîsi ile bir hikâye mecmûası vardır. Bu mecmûaya daha sonra Bedâyi-ül-Âsâr adı verilmiştir. Eserin tamâmı ele geçmemiştir. Cenânî’nin, Dukakinzâde Yahyâ Beyin Usulnâme adlı eserine nazîre olarak yazdığı Nazîr-i Usûl-i Yahyâ li Cenânî adlı eseri Topkapı Sarayı Kütüphânesi numara 750’de kayıtlıdır.


Son takip: 18.01.2020 - 08:40
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· KOLERA · SEMAFOR · KOBALT · SENTEZ (Kimyâ) · OK VE OKçULUK · ANADOLU SELçUKLULARI (Bkz. Türkiye Selçukluları) · PASTA VE PASTACILIK · REHABiLiTASYON · FALiH RIFKI ATAY · SAZAN (Cyprinus carpio) · PO NEHRi · GaFiKi · TüRK DiL KURUMU (TDK) · EBu CEHL · LuT ALEYHiSSELaM · MiKOLOJi (Bkz. Mikrobiyoloji) · FiNCAN · ELçi · KEPEK · FiTiN · YILDIRIM (Bkz. Paratöner) · DiSK ATMA (Bkz. Atletizm) · HANiFLiK · BURçAK (Vicia ervillia) · TANNiK ASiT · ISPANAKGiLLER (Chenomopodiaceae) · MiTOZ BöLüNME · PEDAL · KAZEiN · DADALOğLU · DEMiRAğAç (Casuarina) · SAFRA TAşLARI (Cholelithiasis) · MASKE · DE GAULLE, Charles André · AKDENiZ OYUNLARI · ALBüMiNüRi · FECR · SEMuD KAVMi · NüMiSMATiK · HiPERTANSiYON (Bkz. Tansiyon) · OşiNOGRAFi · EZiK · EFEMERiD (Ephemeroidea) · KARBON TETRAKLORüR · CHRiSTiE, Agatha (Mary Clarissa) · KUVVET · YuSUF iZZEDDiN EFENDi · ALBATROS (Diomedea exulans) · NiTROBENZEN · VaLi · Minare
· KiLiSLi RiFAT BiLGE · MORMONLAR · şAKiK-i BELHi · SLOVENYA · CAM · iBN-i BACCE · KüRiYUM · iZMARiT (Maena vulgaris) · MiKROMETRE · MUiNüDDiN SüLEYMaN PERVaNE (Bkz. Pervâneoğulları) · FELLAH · GaZi · BOZKURT · çiçEK HASTALIğI · MUHSiN ERTUğRUL · DENiZ OTOBüSü · TABANCA · GELiNCiK (Mustela nivalis) · OWEN, Robert · iBRaHiM PAşA (Kavalalı) · PANTER (Bkz. Leopar) · AHMED MiRZA SULTAN · ALi EMiRi · DALAY LAMA · SAPARNA (Smilax aspera) · LiMAN · ARTROSKOPi · KAMU iKTiSaDi TEşEBBüSLERi (KiT) · YüKSEK SEçiM KURULU (Bkz. Seçim) · MUHAMMED CEVaD TAKi · HALiL HaLiD BEY (çerkesşeyhizâde) · çIRAğAN SARAYI · ADESE (Bkz. Mercek) · DiSK (Bkz. Sendika) · KAYALIK DAğLARI · FaiZ · ODA · TüRK TaRiH KURUMU · KiNETiK SANAT · ALBiNiZM
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber