Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· YERMüK SAVAşI
· MUSUL MESELESi
· RöNTGEN IşINLARI

Burayada Bak
· SU çiçEği
· TUTUKLAMA (Bkz. Tevkif)
· RöHM, Ernest
· SöKMEN BEY-II
· TERCi-i BEND (Bkz. Nazım şekilleri)
· TONBALIğI (Bkz. Orkinos)
· TüRKMENLER (Bkz. Oğuzlar)
· WASHiNGTON, George
· AçIK LiMAN (Bkz. Serbest Bölge)
· ADENiN
· ARAZi (Bkz. Toprak Hukuku)
· AYDERUSiLER
· CERVANTES, Miguel de
· EF’aL-iMüKELLEFiN
· EK üCRET

Son Okunanlar
· NEF’i
· OKUL
· SüNE (Eurigaster integriceps)
· SVAZiLAND
· iBRaHiM HAVVaS
· iSA YuSUF ALPTEKiN
· ORHAN şAiK GöKYAY
· AD KOYMA
· SANAL
· SES

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

NEF’Î

on yedinci yüzyıl Osmanlı şâiri. 1572’de Erzurum’un Hasankale’sinde doğan şâirin asıl adı Ömer’dir. Babası, Kırım Hanlarının hizmetinde bulunmuştur. Nef’î, iyi bir tahsil görmüş, Arapça ve Farsçayı öğrenmiştir. Daha genç yaşta büyük istidadı dikkati çekmiş ve Kırım Hanlarının tavsiyesiyle Kuyucu Murâd Paşa İstanbul’a göndermiştir. Birinci Sultan Ahmed Han zamânında İstanbul’a gelen genç şâir, asıl şöhretine Sultan Dördüncü Murâd Han zamânında ulaşmıştır. Sultan Dördüncü Murâd Han, Nef’î ile övünmüş, onu hâs meclislerine çağırmış, sohbetlere dâhil ederek şiirlerini büyük ihsanlar ve pek değerli hediyelerle mükâfâtlandırmıştır.

Nef’î sarayda memurluklarda bulundu. Ara sıra hicivleri dolayısıyla azledildi. Bir seferinde Edirne’ye sürüldü. Bayram Paşa hakkında yazdığı bir hicvi sebebiyle, 1632’de İstanbul’da boğdurularak öldürüldü. Son memuriyeti, cizye denilen vergi muhâsebeciliğidir.

Nef’î, Osmanlı şiir diline kuvvetli bir ahenk vermeye, onu kulaklarda devamlı yankılar bırakan bir ses sanatı hâline getirmeye çalışmıştır. Şiirlerini birtakım gür sesli mısralarla söylemiş ve bu mısralarda kuvvetli bir ses ve söz anlaşması sağlamıştır. Nef’î’ye göre şiirin, estetik zevki, yükselmiş kimseler tarafından beğenilmesi ve mânâ bakımından olduğu kadar, söz bakımından da kusursuz olması gerekir. Şiirlerinde, İran etkisinde bir söyleyiş, fakat ısrarlı bir açıklık vardır. Yabancı kelimelerle ördüğü mısralarında bile, cümle yapısının sağlam ve doğru bir Türkçe ile kurulduğu görülür. Yabancı kelimeler yerine Türkçe karşılıkları konunca bu şiirler kolaylıkla anlaşılır.

Nef’î, Divan Edebiyatımızda, İran şiirini çok yakından kavramış şâirlerden biridir. Bu sebeple üslûbunda İran çeşnisi görülür. Fakat bu çeşni taklid derecesinde değildir. Nef’î, İran’ın belli başlı kaside ve gazel üstatlarına hayrandır. Fakat, kendisinin de onlar derecesinde, hattâ onlardan üstün olduğuna inanır.

Nef’î’nin asıl sanatkârlığı, kasidelerinde ve bu kasidelerin tasvir bölümlerinde görülür. Kasidelerinde bir harp tasviri yapıyorsa; kelimeler, o çağlardaki savaşların kılıç şakırtılarını duyurur. Bahardan söz ediyorsa şiirinde İstanbul’daki zengin bir bahar âlemlerinin sesini, kokusunu, çiçeklerini ve esen serin rüzgârını yaşatır.

Şâir, Divan Edebiyatımızda kaside üstadı olarak tanınmıştır. Kasidelerinde, yaşanılan âlemden çok, yaşanmak istenen zengin, güzel, iyi bir âlemin hayâli vardır. Bu âlem, bir doğu şâirinin aşırı hayalciliğiyle ve doğu efsâneleriyle süslenmiştir. Kasidelerinde övdüğü insanların parlak şahsiyetleri karşısında, güneşi bir zerre gibi gösteren böyle mübalağalı, dar görüşleri şaşırtacak ölçüdedir. Şâir hemen her methiyesinde, bir devlet adamını, görmek istediği ideal bir büyük adam olarak düşünmüş, yeryüzünde gördüğü insanlardan ziyâde, kendi hayâlinde yaşattığı kahramanları övmüştür. Belki bunda, Yavuz’a benzeyen Pâdişâh Dördüncü Murâd Hanın tesiri vardır. Şâir övdüğü devlet büyükleri yanında övünmeyi de ihmâl etmez. Sultan Dördüncü Murâd’a “Sen ne büyük pâdişâhsın ki benim gibi bir şâir tarafından övülmektesin!” demekten kendini alamaz.

Şâirin kasideciliği, ölçüsünde kuvvetli bir tarafı da, hicviyeciliğidir. Bunda keskin zekâsının ve ânî buluşlarının rolü büyüktür. Şâir îdâm fermânını yazan zenci bir kâtibin elindeki divitten damlayan mürekkebi görünce “Teriniz damladı!” demekten kendini alamaz. Bu da onun şakacı tarafını verir. Asrının büyüklerinde bir yükseklik görmek isteyerek onları övmüş, hayâlindekini bulamayıp, şahsiyetlerinde hayal kırıklığına uğradığı insanları ise kötülemiştir. Hicviyeleri, bâzan kaba ve çirkin denecek kadar sanattan, hele şâirin kendi sanat anlayışından uzak söyleyişlerdir. Bâzı güzel hicivleri ise, zekî ve kuvvetli birer hiciv örneği olarak zamânımıza kadar glemiştir. Nef’î’nin Türkçe Dîvân, Farsça Dîvân, Sihâm-ı Kaza ve Tuhfet’ül Uşşak isimli eserleri vardır.

Şâirin en önemli eseri Türkçe Divan’ıdır. Bu Divan’da şâşaalı kasidelerden başka, güzel gazeller ve daha başka şiirler vardır. Hicivlerini ise, Siham-ı Kazâ adını verdiği bir eserde toplamıştır.

KASİDE

(Birinci Sultan Ahmed’e)

Sanman ki felek devr ile şâmı, seher eyler

Her vâkıânın âkibetinden haber eyler

Bir düş gibidir hak bu ki, ma’nide bu âlem

Kim göz yumup açınca zamanı güzer eyler.

Bir yerde ki ârâma bu miktar ola mühlet

Erbâbı nice kesb-i kemâl ü hüner eyler?

Tevfik refik olmayıcak fâide yoktur.

Her kim burada akla uyarsa zarar eyler.

KASİDE

(Sultan Dördüncü Murâd’a)

Esti nesîm-i nevbehâr açıldı güller subh-dem

Açsın bizim de gönlümüz, sâkı meded: sun Câm-ı Cem

Erdi yine ürd-ı behişt, oldu hava anber-sirişt

Âlem behişt-ender-behişt, her gûşe bir bâg-ı İrem.

Gül devri ayş eyyâmıdır zevk u safâ hengâmıdır.

Âşıkların bayramıdır, bu mevsim-i ferhûnde-dem.

Her çevresinde Şâh-ı gül, almış eline câm-ı mül

Lûtfet açıl sen dahz gül, ey serv-kadd ü gonce-fem!

GAZEL

Ne tende can ile sensiz ümid-i sıhhât olur.

Ne cân bedende gam-ı furkatinle râhat olur.

Dil ise, gitti kesilmez hevâ-yı aşkından

Nasihat eylediğimce beter melâmet olur.

Belâ budur ki alıştı belâlarınla gönül

Gamın da gelse dile, bâis-i meserret olur.

Ne şeb ki kûyuna yüz sürmesem o şeb ölürüm

Ne gün ki kâmetini görmesem, kıyâmet olur.

Nedir bu talic ile derdi, Nef’î-i zârın

Ne şûhu sevse mülâyim dedikçe, âfet olur.


Son takip: 23.08.2017 - 12:16
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· EFLaTUN CEM GüNEY · TAşKöMüRü (Bkz. Kömür) · FENOLiK REçiNE · KUşEYRi · GALANTi, Avram · REçiNELER · iTALYA · ELEKTRON · SEMAi (Bkz. Edebî Akımlar) · YAHYa MUAMMER MEZuRi iMaDi · MANTAR HASTALIKLARI · VASVAR ANTLAşMASI · CEM SULTAN · iKiNCi DüNYa SAVAşI · HAFRiYAT · FENERLiLER · PERU PELESENGi (Peru Balsamı) · NaGuRi · YILANCIK · SAFiYYE BiNTi ABDüLMUTTALiB · AFYONKARAHiSAR · SiNiR KANATLILAR (Bkz. Neuroptera) · BEY' VE şiRA · AKABE BiATLARI · GALILEO · EVCiL HAYVANLAR · FiZYOLOJi · KLORALHiDRAT · MOLLA OSMAN EFENDi · LüMEN · iZCiLiK · REHABiLiTASYON · KILCALLIK OLAYI · ABDüLKADiR GEYLANi · SONAR (Bkz. Denizaltı, Seyrüsefer) · VEDAT DALOKAY · BEYLERBEYi · HORMONLAR · MASKE · SOLAKLAR · MATRAH · EKZOTOKSiN · SüTTOZU · A’RAF · GöKTAşI · TENEKE · ENFEKSiYON (Bkz. Bulaşıcı Hastalıklar) · ZüLKARNEYN ALEYHiSSELaM · iRAN · GEMi (şilep, vapur, tekne, sefîne) · Minare
· HAKAS MUHTARiYETi · LENFöDEM · DiSPERSiYON (Saçılma) · MAKi (Lemur) · VAK’A-i HAYRiYYE · MODA · ALKOLiZM · BESiM ATALAY · CEMaAT · SiVASTOPOL KUşATMASI (Bkz. Kırım Savaşı) · FARZ · HiSTERi · LiPiTLER · PRiM · ATOM SAATi · BAYEZiD KULESi · TüZüK · SERYUM · KüTüB-i SiTTE (Bkz. Hadis) · KaNUN · GOTiK · ERMiYa ALEYHiSSELaM · AKBABA (Vultur) · BUZDOLABI · EMüLSiYON · FiNLANDiYA · SAFiYYüDDiN-i ERDEBiLi · şEFaAT · KARGI · iNKALAR · YEşiLAY · iSHAK PAşA · SIFFiN VAK’ASI · MüFETTiş · ISITMA · VERSAILLES (VERSAY) ANTLAşMASI · DAğ TUTMASI · KARBORONDUM · MUHAMMED PaRiSa · EK üCRET
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber