Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· YERMüK SAVAşI
· MUSUL MESELESi
· RöNTGEN IşINLARI

Burayada Bak
· RUKYE
· SAHaBi (Bkz. Eshâb-ı Kirâm)
· SEMiRAMiS
· SUHUF
· SüZGEç (Bkz. Filtre)
· TEKPARMAKLILAR (Perissodactyle)
· TOPALAK (Bkz. Domuzturbu)
· TRANSPLANTASYON (Bkz. Organ Nakli)
· üTü
· VANA
· VOYNUK
· YILDIRIM (Bkz. Paratöner)
· ZAMAN AşIMI (Bkz. Mürur-ı Zaman)
· ZiRKONYUM
· ADi şiRKET (Bkz. şirketler)

Son Okunanlar
· MATBAH-I aMiRE (Matbah-ı Hümâyun)
· SELiMiYE CaMii
· HAS
· BOR
· EBCED HESaBI
· MECiDiYE NişANI
· TERLiKSi HAYVAN (Paramaecium)
· KABIZLIK
· SUPAP
· AKIM (Bkz. Elektrik Akımı)

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

MATBAH-I ÂMİRE (Matbah-ı Hümâyûn)

Osmanlı Devletinde saray mutfağı. Matbah-ı Hümâyûn. Topkapı Sarayında, orta kapıdan içeriye girildiği zaman, Alay Meydanının sağ tarafında baştan aşağı Matbah-ı Âmire binâları mevcuttur. Matbahın Alay Meydanına açılan üç kapısı vardır. Kapılardan içeriye girilince ikişer ikişer yirmi bacalı büyük mutfaklarla karşılaşılır. Mutfak binâlarının önünde Matbah-ı Âmire görevlilerinin, aşçı ve tablakârlarının koğuşları ile mescidleri bulunur.

Matbah-ı Âmire büyük ve küçük olmak üzere iki kısımdı. Büyük mutfakta saray halkı, dîvân günü sofraları ve törenler için yemek hazırlanırdı. Hergün yaklaşık dört-beş bin kişiyi doyuracak yemek çıkarılan bu mutfakta Vâlide Sultan, Kızlarağası, Kapıağası ve Kilercibaşı Matbahı gibi bölümler vardı. Küçük mutfak ise, pâdişâhın özel yemeklerinin pişirildiği yerdi ve “Matbah-ı Hümâyûn, Matbah-ı Has” ve “Kuşhâne” gibi isimlerle anılırdı. Matbah-ı Âmirede hergün mûtâd olarak verilen yemeklerden başka, ulûfe (maaş) dağıtıldığı günlerde 10-15 bin askere yemek verilirdi. Ramazan ayının on beşinci gecesi on bin Yeniçeriye baklava; dîvân günlerinde ise 600 sahan çorba, zerde, pilav hazırlanırdı. Matbah-ı Âmirenin bir kısmına “Helvahâne” denirdi. Her türlü tatlılar, reçeller, şuruplar ve mâcunlar ile kokulu sabunlar burada yapılırdı.

Matbah-ı Âmire aşçılarıyla pâdişâh, şehzâde, vâlide sultan ve sâirenin yemeklerini pişiren aşçıların pişirdikleri yemek îtibâriyle miktarları çeşitliydi. Bunlar arasında aşçıbaşı, ocakbaşı, kebâpçı, tatlıcı, hamurcu, pilavcı ve balıkçı başlıcalarıdır.

Kuşhâne matbahına zülüflü baltacılar arasından kâbiliyetli ve îtimâd edilir iki kişi seçilirdi. Birincisine Kuşçubaşı, diğerine İkinci denirdi. Her matbahta mesleğinin ehli aşçı, usta, kalfa ve şâkirtleri, bunların maiyetlerinde de yamaklar bulunurdu. Her matbahın bir aşçı başısı mevcut olup, âmirlerine “Baş aşçı” denilirdi.

Sarayda mutfak işlerine bakan memura “Matbah-ı Âmire Emini” adı verilirdi. Matbah-ı Âmire Emini, “Hâcegân” rütbesindeydi. Matbah-ı Âmire Emini mutfak ihtiyâçlarını karşılayan, masraf ve gider defterlerini tutan ve baş muhâsebeye karşı sorumlu bulunan levâzım müdürü hüviyetindeydi. Başlıca vazîfeleri; saray mutfağının bütün ihtiyâçlarını karşılamak, hesaplarını tutmak ve emri altında bulunan memurları idâre etmekti. Memurların tâyin ve azilleri Enderun Kilercibaşısı tarafından yapılırdı. Kiler emini, çâşnigir, matbah-ı âmire kâtibi ve kethüdâsı kendisine yardım ederdi. Bunların dışında Matbah-ı Âmirenin diğer hizmetlileri olarak yoğurtçular, sütçüler, sebzeciler, tavukçular, simitçiler, buzcular, karcılar, sakalar, mumcular, fırıncılar, buğday döğücüler, helvacılar, bozacılar, kasaplar çoğunlukla acemi ocağındaki asker adayları arasından seçilirdi.

Matbah-ı Âmirenin ihtiyâçları Mısır ile Eflâk voyvodalığından; Koçhisar, Atranos, Harmancık, Keşan, Eğriboz, İzmit, İstanköy ve Sakız mukâtaalarından para veya mal olarak karşılanırdı. Matbah-ı Âmirenin her yıl devir muhâsebesi yapılır, bu münâsebetle memurlara devriye adı ile ayrı bir ikrâmiye verilirdi. Matbah-ı Âmire emirleri de görevlerinden ayrıldıkları zaman yine devir işlemleri yaparak hesapları kapatırlardı.

Matbah-ı Âmire Eminliği, İkinci Mahmûd’un son yıllarında Gümrük Eminliğine katılarak “Matbah-ı Âmire İdâresi” adını aldı. 1838’de de Darphâne Nezâretine bağlanarak ortadan kaldırıldı. Matbah-ı Âmire, Dolmabahçe ve Yıldız saraylarında saltanatın sonuna kadar devâm etti.


Son takip: 21.09.2017 - 04:33
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· çiTSARMAşIğI (Convolvulus sepium) · TEMYiZ MAHKEMESi (Bkz. Yargıtay) · TEBE-i TaBiiN · AYVA AğACI (Cydonia oblonga) · CaRiYE (Bkz. Köle) · CASTRO, Fidel · AVRUPA PARLAMENTOSU · VATAN · ORTA OYUNU · KABUKLULAR (Crustacea) · SER (Bkz. Sera) · COğRAFi KEşiFLER · PLEVNE MUHaREBELERi (Bkz. Gâzi OsmanPaşa) · HAMDi YAZIR (Elmalılı) · VOLKAN · ANTiKOR · HAiTi · çAKşIR · iSFENDiYAROğULLARI (Bkz. Candaroğulları) · ROBINSON CRUSOE · BELçiKA · SAC · NöTRON · KöPEKüZüMü (Bkz. itüzümü) · TATLILAR · RADYO · YENişEHiRLi ABDULLAH EFENDi · CaBiR BiN HAYYaN · BASIN · VAşAK (Lynx lynx) · öMER SEYFEDDiN · DETERMiNANT · SüLEYMAN HiLMi TUNAHAN · ANiZET (Pimpinella anisetum) · EBu MUHAMMED BAğDaDi · BALIKçIL (Ardea) · BöBREK · TüRK DiL KURUMU (TDK) · COULOMB KaNUNU · ZEKaT · YOğURT · VASVAR ANTLAşMASI · MiMARBAşI · TüRKiYAT ARAşTIRMALARI ENSTiTüSü · ANKES · KABLO · GöK GüRLEMESi · iKRaMiYE · AKIL · MALTA · Minare
· TüZüK · AHMED GAZALi · MEHTER · YAKUTLAR · PERiKLES · MAKaLE (Bkz. Edebî Türler) · KEDiBALIğI (Scylliorhinus) · iSLaM EKONOMiSi (Bkz. iktdisâdî Sistemler) · SMiTH, Adam · BASIN · BEHAiLiK · BABiLiK · BALTACILAR · MERiNiLER · MERKANTiLiZM · EDiLLE-i şER’iYYE (Bkz. Ahkâm-ı şer’iyye) · OğUZ HAN · CEVaD iSFEHaNi · SiYANüR ASiDi · POLiETiLEN · MARX, Karl Heinrich · CARREL, Alexis · MANYETOMETRE · LENFOSiT · KALAMiN · GELişME (Bkz. Farklılaşma) · AHMED NAiM BEY · YORGUNLUK · TSE (Bkz. Türk Standartları Enstitüsü) · EMR-i MA’RuF VE NEHY-i ANiL-MüNKER · SiKLOTRON · KARADENiZ · MiNERAL · DENiZLaLELERi (Crinoidea) · ROOSEVELT, Franklin Delano · MOTOSiKLET YARIşI (Bkz. Motosiklet) · KAşIK · BABüR iMPARATORLUğU · SüLEYMAN HiLMi TUNAHAN · TELSiZ
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber