Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
www.ihya.org 10. yilinda
IHYA ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
REHBER ANSIKLOPEDISI
SPONSORLU BAGLANTILAR
Secme Konular
· Arabi Aylar
· HANEFi MEZHEBi
· PRATiK BiLGiLER
· HENDEK SAVAşI (Ahzâb Gazâsı)
· KADiSiYE SAVAşI
· pH öLçEği (pH Cetveli)
· ENDüLüS EMEVi DEVLETi
· YERMüK SAVAşI
· MUSUL MESELESi
· KENDiR-KENEViR (Cannabis sativa)

Burayada Bak
· ALZHEiMER HASTALIğI (Bkz. Bunama)
· MONTGOMERY, Bernard Law
· PERON, Juan Domingo
· şEKERPANCARI (Bkz. Pancar)
· YEşiM
· A’RAF
· EKşiYONCA (Oxalis acetosella)
· GAZEL (Bkz. Nazım şekilleri)
· MARMARA GöLü
· NETBOLL
· SöMüRGECiLiK (Bkz. Emperyalizm)
· AMALGAM
· BEYşEHiR GöLü
· CELDEKi
· EDEBiYaT-I CEDiDE

Son Okunanlar
· DERBEND TEşKiLaTI
· ZERDALi (Bkz. Kayısı)
· HASSaN BiN SaBiT
· ALACAHöYüK
· BALiSTiK SARKAç
· KRAMP
· SüLFAT ASiDi (Bkz. Sülfürik Asit)
· NOTA (Müzik)
· EKMEKAğACI (Artocarpus incisa)
· EHL-i KiTaB

Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Tüm Konular     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z

DERBEND TEŞKİLÂTI

Anadolu ve Rumeli’nin dağlık bölgelerindeki geçit ve yolları korumak ve yolcuların güvenliğini sağlamakla görevli teşkilât. Bu teşkilâtta görevli olanlara derbendci denirdi.

Kervanları ve yolları korumak için kurulan İlhanlı tutkavul sisteminden geliştirilen derbend teşkilâtı, Osmanlı Devletinde 14. asrın sonlarında kurulmaya başlandı. Derbend tesisleri, etrafı duvarla çevrili küçük bir kale olup, yanında han, câmi, mektep ve dükkanlar bulunmaktaydı. Böylece derbend yakınında köy veya küçük bir kasaba teşekkül ederdi. Derbendler daha çok yolların kavşak noktalarına ve merkezî öneme sâhip yerlere yapılırdı. Bundan dolayı, derbendci olarak yazılan köy halkı, yaptıkları hizmete göre bâzı vergilerden veya hepsinden muâf tutulurdu. Derbendler bölgenin ve yolun emniyetinin sağlanması yönünden mühim birer tesis olmakla birlikte, ıssız yerlerin iskâna açık hâle getirilmesi için de kullanılmıştır.

Derbendler, yurtluk ve ocaklık şeklinde timar yoluyla tasarruf olanlar ile muâfiyet usûlüyle tevcih edilerek, tehlikeli yerlere yerleştirilip halkın muhâfazasına memur edilenler olmak üzere hukûken iki kısma ayrılır. İkinci gruba giren derbendler, daha çok vakıf ve has toprakları veya devlet arâzisi üzerinde kurulurdu. Kullanılış yönünden ise, derbend mâhiyetindeki kuleler, büyük vakıf şeklindeki derbend tesisleri, han ve kervansarayların derbend olarak kullanılması, köprü yakınlarında bulunan derbendler olmak üzere dört bölüme ayrılırlardı.

Derbendlerde muhâfız olarak Müslüman ve Hıristiyanlar görevlendirilirdi. Hıristiyan olanlara martolos denilirdi. Kânûnî Sultan Süleymân devrinde Macaristan topraklarında birçok Hıristiyan bu işte kullanılmıştır. Derbendlerde yirmi beş ile otuz kişilik bir muhâfız bölüğü bulunurdu. Bunlar, düzenlenen seferlere en az beş kişi olmak üzere nöbetleşe katılırlardı. Sefere gitmeyenler, hizmet yerine gidenlere sefer başına elli akçe öderlerdi. Derbend muhâfızları kendilerine verilen küçük toprak parçalarını işlerler, kısmen veya tamâmen vergi muâfiyetine sâhib olurlardı. Derbend muhâfızları, korudukları yollardan geçenlerden ücret aldıkları gibi, bölgede soyulan yolculara da tazminât öderlerdi. Korudukları köyler, derbend karakollarına adam vermek ve bunların giderlerini karşılamak mecbûriyetindeydiler.”Derbendler, görevleri yönünden önemli olmalarına rağmen, 17. asrın sonlarından îtibâren bozulmaya başladı. Bu durum, emniyetin bozulmasına ve çevre köy hattâ kasaba halkının eşkıyâ baskısından korunmak için yerlerini terk etmelerine sebeb oldu. Devlet, bu bozukluğu 18. asrın başlarından îtibâren yeniden düzene sokmaya başladı ve derbend ahâlisini eski yerlerine yerleştirdi veya yeni ahâli sevk etti. Böylece Anadolu’da yollar üzerindeki harab ve boş hanlar tâmir edilerek müstahkem bir hâle getirildi. Tâmir sırasında içinde oturacakların bütün ihtiyâçlarını karşılayacak derecede îmâr faaliyetlerine de önem verilerek, âdetâ bir kasaba şeklinde yeniden düzenlendi. Derbend, han ve vakıf tesislerinin tâmir ve mâmûr hâle getirilmesi kısmen başarıya ulaştı. Bir müddet sonra ihmâle uğrayan derbendler, 19. asırda yeniden tâmire muhtaç hâle geldi. Belli başlı noktalardaki han ve derbentler tâmir edildi. Osmanlı Devletiyle birlikte, derbent teşkilâtı da ortadan kalktı.


Son takip: 22.10.2018 - 01:28
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



Ciltler: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20

Tüm Konular A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü W V Y Z


· TüRBiN · FETHi GEMUHLUOğLU · NAMAZ · REFiK KORALTAN · HiPPOKRATES · TERMOMETRE · MUHAMMED BiN MESLEME · MUSTAFA BEHçET EFENDi · TA’ZiR · SAHUR · GASB · HEKiM · iHVaNü’S-SAFa · SENuSiLER · SOYADI · DENKLEM (Matematik) · GAYDA · AğRI DAğI · HaMiD-i VELi (Bkz. Somuncu Baba) · MATRAKçI NASUH (Bkz. Nasuh-ı Silâhî Efendi) · çiğDEM (Colchicum) · MYANMAR (BiRMANYA) · NAZIM TüRLERi · SABOTAJ · DaNiş · HARDAL (Sinapis) · LEONARDO DA ViNCi · GELiNCiK (Papaver rhoeas) · TACiKiSTAN · MiKOLOJi (Bkz. Mikrobiyoloji) · AGiK (Bkz. Avrupa Güvenliği ve işbirliği Konferansı) · LiMON ASiDi · çAD · SERAMiK · NORADRENALiN · MüZE · YASER ARAFAT · öDEMELER DENGESi · TAHTAKURUSU (Cimex lectularius) · GRiZU · EKTOPiK GEBELiK (Bkz. Dış Gebelik) · TiFüS · BORUçiçEği (Datura) · BROMüR · BEYiN Göçü · iGUANA (iguana iguana) · MANTAR ZEHiRLENMESi · NESiBE GEVHER HaTUN · BEYiNCiK · TEREYAğI AğACI (Persea gratissima) · Minare
· KIYI BANKACILIğI · ILGINGiLLER (Tamaricaceae) · KUZEY ATLANTiK ANTLAşMASI (Bkz. Nato) · ABDüLMECiD HAN · YüZEY GERiLiMi · NaiPLiK · UMUR BEY · MASA TENiSi · FENER · SA’LEBE · BüYüK VE KüçüK AYI · UçUCU MADDE BAğIMLILIğI · YANIKLAR · ATICILIK · KOPUZ · SUDAN · iMAM-HATiP LiSESi (Bkz. Eğitim) · MANDALiNA (Citrus reticulata, C. nobilis) · iSMaiL ALEYHiSSELaM · iBRaHiM PAşA (Maktul, Makbul, Pargalı) · MALKOçOğULLARI · DaRE KUTNi · HAFSA SULTAN · YAPRAK · BAL · LATiFi · KUM YILANBALIğI (Ammodytes) · HADiCE-TüL KüBRa · ALLERJi · AçIK PiYASA işLEMLERi · GIDaLARIN SAKLANMASI · FaZIL AHMED PAşA · MOLLA FENaRi · DEVLET GiRAY HAN-IV · FIKIH · KUKLA · BENi NADiR · TALYUM · TESETTüR · LOSYON
· Ashabi kiram · Bitkiler · Cumhurbaşkanları · Dünya Devletleri · Dünya Dinleri · Dünya Şehirleri · Evliyalar · Hastalıklar · Hayvanlar · Hükümdarlar · Irklar · Kahramanlar · Latin Alfabesi · Meslekler · Osmanlı Padişahları · Osmanlı Savaşları · Peygamberler · Sağlık Bilgileri · Siyasetçiler · Spor Dallari · Tarihteki Devletler · Türkiye Şehirleri · Yazarlar · İslam Alimleri · İslami Mezhepler · Şahıslar · Şairler

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber